მაღალსართულიან შენობაში ხანძრის დროს ადამიანების უსაფრთხო გადაადგილება მხოლოდ კიბეებსა და საევაკუაციო გასასვლელებზე არ არის დამოკიდებული. საგანგებო სიტუაციაში შენობაში სწრაფად გადაადგილება უნდა შეეძლოთ მეხანძრეებსაც, რათა ხანძრის კერამდე დროულად მიაღწიონ, თან წაიღონ შესაბამისი აღჭურვილობა და დაიწყონ სამაშველო სამუშაოები.
ამ პროცესში მნიშვნელოვანი ფუნქცია აქვს სახანძრო-სამაშველო ლიფტს. მისი დაგეგმვა შენობის პროექტირების ეტაპზევეა საჭირო. თუ ლიფტის შახტა უკვე მოწყობილია და სპეციალური სისტემისთვის საჭირო პარამეტრები წინასწარ არ გაუთვალისწინებიათ, შემდგომი სამუშაო გაცილებით რთულდება. შესაძლოა საჭირო გახდეს როგორც შახტის ცვლილება, ისე საინჟინრო სისტემების ხელახლა დაგეგმვაც.
რით განსხვავდება სახანძრო-სამაშველო ლიფტი ჩვეულებრივი ლიფტისგან?
ჩვეულებრივი სამგზავრო ლიფტი ყოველდღიური გადაადგილებისთვის გამოიყენება. ხანძრის დროს მისი გამოყენება, როგორც წესი, იზღუდება, რადგან კვამლმა, ელექტროენერგიის გათიშვამ ან სხვა ტექნიკურმა პრობლემამ შეიძლება მგზავრებს საფრთხე შეუქმნას.
სახანძრო-სამაშველო ლიფტი სხვა ფუნქციას ასრულებს. საგანგებო რეჟიმში მას ძირითადად მეხანძრეები და სამაშველო ჯგუფები იყენებენ. მისი დახმარებით ისინი სწრაფად აღწევენ საჭირო სართულამდე და მძიმე აღჭურვილობის კიბეებზე ატანა აღარ უწევთ.
ამიტომ მაღალსართულიან შენობაში ასეთი სისტემის დაგეგმვისას კაბინის ზომასა და ტვირთამწეობასთან ერთად, ყურადღება ექცევა ელექტრომომარაგებას, მართვის რეჟიმებს, ლიფტის შახტას, კარებს, საკომუნიკაციო სისტემებსა და სხვა დეტალებს, რომლებიც საგანგებო ვითარებაში მის გამართულ მუშაობაზე მოქმედებს.
სახანძრო-სამაშველო ლიფტის დაგეგმვა პროექტირების ეტაპზე
მაღალსართულიანი შენობის პროექტირებისას არქიტექტორმა წინასწარ უნდა იცოდეს, რა ტიპის ლიფტი დამონტაჟდება. საცხოვრებელ კომპლექსს, ბიზნესცენტრს, სასტუმროსა და სამედიცინო დაწესებულებას განსხვავებული მგზავრთა ნაკადი და უსაფრთხოების მოთხოვნები აქვს.
ამიტომ ლიფტის მონტაჟი ობიექტის დეტალური შესწავლით იწყება. სპეციალისტები აფასებენ სართულების რაოდენობას, მგზავრთა მოსალოდნელ ნაკადს, საჭირო ტვირთამწეობას, შახტის ზომებსა და შენობის საინჟინრო სისტემებს.
თუ პროექტში ხანძარსაწინააღმდეგო ლიფტი უნდა განთავსდეს, მისი მოთხოვნებიც ამავე ეტაპზე უნდა გაითვალისწინონ. წინასწარი დაგეგმვა ამცირებს იმის რისკს, რომ მშენებლობის დასრულების შემდეგ შახტის შეცვლა ან დამატებითი საინჟინრო სამუშაოები გახდეს საჭირო.
როგორ მიმდინარეობს სახანძრო-სამაშველო ლიფტის მონტაჟი?
ლიფტის მონტაჟი მხოლოდ კაბინის შახტაში მოთავსებით არ შემოიფარგლება. სამუშაო რამდენიმე თანმიმდევრულ ეტაპს მოიცავს.
1. ობიექტის შესწავლა
ინჟინრები ზომავენ შახტას, ამოწმებენ მის გეომეტრიას, მზიდ კონსტრუქციებსა და საინჟინრო კვანძებს. ამ დროს შეიძლება გამოვლინდეს შეუსაბამობა, რომლის გამოსწორებაც მონტაჟის დაწყებამდე გაცილებით ნაკლებ რესურსს მოითხოვს.
2. შესაბამისი მოწყობილობის შერჩევა
შენობის ფუნქციისა და ტექნიკური პირობების მიხედვით შეირჩევა შესაბამისი ლიფტები. მაღალსართულიან პროექტში დამოუკიდებლად განიხილება სახანძრო-სამაშველო ლიფტის პარამეტრები, რადგან მისი ფუნქცია ყოველდღიური მგზავრობის ფარგლებს სცდება და საგანგებო ვითარებაში მეხანძრეების მუშაობას უკავშირდება.
3. მონტაჟი
შახტაში თავსდება მიმმართველები, კაბინა, კარები, მართვის სისტემა, ელექტრული კომპონენტები და სხვა საჭირო მოწყობილობები. თითოეული ელემენტის სწორი განლაგება ლიფტის მოძრაობის სიზუსტესა და შემდგომ მუშაობაზე აისახება.
4. ტესტირება
მონტაჟის დასრულების შემდეგ მოწმდება კარების მუშაობა, გაჩერების სიზუსტე, უსაფრთხოების მექანიზმები, საკომუნიკაციო სისტემა და საგანგებო რეჟიმები. ხანძარმედეგ ლიფტებს, როგორც მათ ხშირად მოიხსენიებენ, დამატებითი ყურადღება სჭირდება.
რატომ არის სახანძრო-სამაშველო ლიფტი მნიშვნელოვანი მაღალსართულიან შენობაში?
რაც უფრო მაღალია შენობა, მით მეტი დრო სჭირდება სამაშველო ჯგუფს ზედა სართულებამდე კიბით მისასვლელად. დამატებით სირთულეს ქმნის მძიმე აღჭურვილობაც, რომლის ტარებაც მეხანძრეებს უწევთ.
სახანძრო-სამაშველო ლიფტი ამ დროს საგანგებო ჯგუფის გადაადგილების ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი ნაწილია. მეხანძრეები ხანძრის კერასთან უფრო სწრაფად მიდიან, რის შემდეგაც სამუშაოებს კიბისა და სხვა უსაფრთხო მარშრუტების გამოყენებით აგრძელებენ.
ამასთან, სახანძრო-სამაშველო ლიფტები შენობის საერთო სახანძრო უსაფრთხოების სისტემის ნაწილია და დამოუკიდებლად არ მუშაობს. მათი ფუნქცია დაკავშირებულია საევაკუაციო გზებთან, სახანძრო სიგნალიზაციასთან, კვამლის მართვის სისტემებთან, ელექტრომომარაგებასა და შენობის სხვა საინჟინრო ელემენტებთან.
უსაფრთხოების სტანდარტები და ტექნიკური მოთხოვნები
ლიფტი წლების განმავლობაში ინტენსიურად მუშაობს, ამიტომ მონტაჟის ხარისხი მის უსაფრთხოებასა და ექსპლუატაციის ვადაზე აისახება. არასწორად შესრულებულმა სამუშაომ დროთა განმავლობაში შეიძლება გამოიწვიოს ხმაური, ვიბრაცია, არაზუსტი გაჩერება და ტექნიკური შეფერხებები.
მაღალსართულიან შენობებში დამატებით გასათვალისწინებელია საგანგებო რეჟიმებიც. ევროპულ პრაქტიკაში ლიფტების უსაფრთხოებას EN 81 სტანდარტი არეგულირებს. ცალკეული მოთხოვნები ეხება მეხანძრეებისთვის განკუთვნილ ლიფტებსაც და განსაზღვრავს ტექნიკურ პირობებს, რომლებიც მათი საგანგებო რეჟიმში გამოყენებისთვისაა საჭირო.
საქართველოს პირობებში ყურადღება ექცევა სეისმურ ფაქტორსაც. პროექტირებისას მნიშვნელოვანია შახტის, მიმმართველებისა და სხვა კომპონენტების შესაბამისი გათვლა, რადგან მიწისძვრის დროს ლიფტის სისტემამ უსაფრთხოების წინასწარ განსაზღვრული რეჟიმით უნდა იმუშაოს.
CLC-ის საინჟინრო და სამონტაჟო მომსახურება
კომპანია ,, სი ელ სი “ საქართველოს ბაზარზე 2018 წლიდან ოპერირებს. კომპანია ასევე თანამშრომლობს საერთაშორისო ბრენდ FUJISJ-თან.
,,სი ელ სის” სპეციალისტები პროექტში ერთვებიან საწყისი ტექნიკური შეფასებიდან. ისინი სწავლობენ ობიექტს, არჩევენ შესაბამის მოწყობილობას, გეგმავენ მონტაჟს და სამუშაოების დასრულების შემდეგ ტექნიკურ მომსახურებასაც აგრძელებენ.
ასეთი მიდგომა განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია მაღალსართულიანი შენობებისთვის, სადაც ჩვეულებრივ სამგზავრო ლიფტებთან ერთად შეიძლება საჭირო იყოს სახანძრო-სამაშველო ლიფტების დაგეგმვაც.
ლიფტის უსაფრთხო და სტაბილური მუშაობა მონტაჟით არ სრულდება. აუცილებელია პერიოდული ტექნიკური შემოწმება, რადგან დროულად აღმოჩენილი ცვეთა ან ტექნიკური ხარვეზი სისტემის გამართულ მუშაობას უწყობს ხელს. თუ პროექტში სამგზავრო, სატვირთო ან სპეციალური დანიშნულების ლიფტია დაგეგმილი, სპეციალისტებმა ობიექტის ტექნიკური პირობები ჯერ კიდევ პროექტირების ეტაპზე უნდა შეაფასონ.
